VVV Zuid-Limburg logo
Tussen de stedelijke omgeving van Maastricht, Sittard-Geleen en Parkstad Limburg vind je de groene heuvels van het Nationaal Landschap Zuid-Limburg. Dit unieke stukje van Nederland staat bekend om haar glooiende landschap, historische kastelen en vakwerkboerderijen, boomgaarden, holle wegen en nog veel meer natuurpracht. Verder kun je in dit nationale landschap genieten van de Limburgse cultuur en de overheerlijke streekproducten. Deze combinatie van bijzondere natuur en cultuurhistorie heeft ervoor gezorgd dat dit gebied is uitgeroepen tot een nationaal landschap. Dit gebied is een van de twintig nationale landschappen die je in Nederland vindt. Ervaar zelf hoe bijzonder dit landschap is.

Ontdek het landschap

Het Zuid-Limburgse landschap is ontstaan op een krijtbodem die door de eeuwen heen doorsneden is door de Maas en kleinere zijrivieren. Op die krijtbodem ligt een laagje vruchtbare lössgrond en daarop zijn de natuurgebieden ontstaan die je hier nu vindt. De uitgestrekte glooiende weilanden en hellingbossen in dit gebied laten je vaak geloven dat je niet meer in Nederland bent, terwijl dat toch wel degelijk het geval is. De Limburgse heuvels zijn ontstaan in dezelfde periode dat de Ardennen ontstonden. De bodem werd toen door grote natuurkrachten omhoog geduwd en rivieren sleten hier diepe dalen in uit. Zo ontstonden deze heuvelachtige gebieden. Het landschap bestaat hier uit onder andere bronbossen, hellingbossen, kalkgraslanden, moerassen en uitgestrekte akkers. Niet heel Zuid-Limburg maakt deel uit van het nationale landschap.

Genieten van natuurschoon


Bijzondere flora en fauna

De grond in het Nationaal Landschap Zuid-Limburg is ontzettend vruchtbaar en verder is het hier iets warmer dan in de rest van Nederland. Dat zorgt ervoor dat een enorme hoeveelheid planten en dieren hier goed gedijen. Zo vind je op de kalkgronden in Zuid-Limburg bijvoorbeeld wilde orchideeën met de mooiste kleuren en in de weilanden langs beken groeit het zinkviooltje, een bloem met een karakteristieke gele kleur. In de hellingbossen vind je veel varens in alle soorten en maten. Een uitzonderlijke diersoort in Zuid-Limburg is de korenwolf, een wilde hamster met een oranjerode met witte vacht. Dit diertje komt nergens anders in Nederland voor en ook in Zuid-Limburg leven er nog maar weinig van deze hamsters. Door schaalvergroting ging hun leefgebied, kleinschalige akkers, voor een groot deel verloren. Andere dieren die voorkomen in Zuid-Limburg zijn onder andere oehoes, dassen, steenmarters en vleermuizen.


Oehoe uil

Oehoe uil

Steenmarters

Steenmarters

Dassen

Dassen

De rijke historie van Zuid-Limburg


Foto © Kasteel Eijsden

Boeiende cultuurhistorie

Het Nationaal Landschap Zuid-Limburg is vanaf de prehistorie bijna constant bewoond geweest. Van Neanderthalers tot de Romeinen tot de mijnbevolking, ze vonden hier allemaal hun plekje. Dat heeft ervoor gezorgd dat dit gebied een rijke cultuurhistorie heeft. Zo zijn er veel vondsten uit de Romeinse tijd gedaan rondom de voormalige handelsweg die hier in de Romeinse tijd liep. Verder vind je hier tal van kastelen, historische boerderijen en watermolens uit verschillende eeuwen. Het meest opvallende in Zuid-Limburg zijn de kapellen, veldkruizen en andere religieuze erfgoederen die je overal tegenkomt in het landschap. In de rest van Nederland kom je dit soort erfgoederen nauwelijks tegen, maar in de kleine gemeenschappen in Limburg heeft het geloof altijd een grote rol gespeeld. Dat uitte zich in allerlei religieuze symbolen zoals kruizen langs de kant van de weg. In de voormalige Mijnstreek vind je daarnaast overblijfselen van het mijnverleden van deze streek.

Lees het artikel over het mijnverleden van Zuid-Limburg

Route-tip - Ervaar de oorsprong van de steenkoolwinning ...

Fietsroute 556308 - Mijnroute langs de oorsprong van de steenkoolwinning
27,44 km

Mijnroute langs de oorsprong van de steenkoolwinning

Fietsroute 556308 | Limburg | Kerkrade | 27,44 km

Stap op je fiets en maak een tochtje door het mijnverleden van de Westelijke Mijnstreek in Zuid-Limburg met deze route. Onderweg word je meegenomen langs de mooiste plekjes die herinneren aan het roemruchte Limburgse mijnverleden. Op verschillende plekken vind je ‘tijdvensters’ met een impressie van hoe het er vroeger uitzag op die historische locaties.

Beklim de Wilhelminaberg
Het startpunt van deze route ligt aan de rand van Kerkrade. Vanuit hier fiets je door Kerkrade heen richting Landgraaf en Eygelshoven. De eerste bezienswaardigheid waar je langskomt is de Schacht Nulland Kerkrade. Deze luchtschacht maakte vroeger deel uit van de Domaniale Mijn, de oudste steenkolenmijn van Nederland en nu vind je er een museum. Even verderop fiets je langs de Botanische tuin Kerkrade, de Wilhelminaberg Landgraaf en de Watertoren van Rimburg. De Wilhelminaberg is ontstaan uit de steenberg van Staatsmijn Wilhelmina. Zet je fiets even aan de kant en beklim de trappen naar de top van de berg om te genieten van een prachtig uitzicht.

Abdij Rolduc
Vervolgens fiets je via Eygelshoven naar de grens met Duitsland. Je eindigt je tochtje uiteindelijk weer aan de rand van Kerkrade bij Adbij Rolduc. Hier kun je terecht voor een kopje koffie, een lunch of een diner en je kunt er ook overnachten.

Kasteel Strijthagen
Tussen Kerkrade en Landgraaf fiets je door de bossen van natuurgebied Strijthagen. Midden in dit gebied vind je het Kasteel Strijthagen. Het oorspronkelijke kasteel op deze plek stamde uit de 13e eeuw, maar in de 18e eeuw werd dat bouwwerk vervangen door het huidige kasteel. Door de eeuwen heen heeft het kasteel last gehad van mijnschade, waardoor het meerdere keren gerestaureerd moest worden.

Leestip!
Meer weten over het mijnverleden in Zuid-Limburg voordat je deze route zelf gaat verkennen? Lees dan dit artikel.
De leukste fiets- en wandelroutes
in Zuid-Limburg


Plekjes die je niet mag missen

Een stuk wandelen of fietsen en onderweg genieten van een kop thee in de zon of een kop warme chocolademelk bij de open haard. Het is eigenlijk heel makkelijk, je moet het alleen wel doen. Speciaal voor jou is de redactie op pad geweest. We verzamelden de mooiste terrassen en de allerleukste bezienswaardigheden. Adressen voor een gezellige dag uit, een paar uur in de bossen of fietsvakantie op een onvergetelijke plek. Voor een moment van rust, even tijd voor elkaar en genieten van de natuur en tal van lokale lekkernijen. Het is gezond en het geeft je energie, mooie momenten en fijne herinneringen.