Nederland is een belangrijke broedplaats voor weidevogels die in West-Europa leven. In Nederland vind je namelijk relatief veel kale, vochtige weilanden en in zulke gebieden voelen weidevogels zich thuis. ‘Weidevogel’ is een benaming voor allerlei soorten broedvogels die vooral op graslanden broeden. Wil je graag weidevogels in het echt spotten? Dan zit je in Nederland wel goed.

Waar vind je weidevogels?

Weidevogels broeden op grasland met een zachte ondergrond. Sommige weidevogels strijken alleen neer op ondergelopen weilanden, een zogenoemde plas-dras, terwijl andere vogels wat minder kieskeurig zijn. In Nederland vind je dit soort weilanden vooral in de Hollandse en Friese weidegebieden. Denk bijvoorbeeld aan Laag Holland. Weidevogels kiezen voor deze broedplaatsen, omdat hun snavels niet zo sterk zijn. Op vochtige weides kunnen ze makkelijk wormen en andere insecten uit de grond halen om op te eten. De vogels komen naar Nederland tijdens de broedperiode. Ze leggen hun eieren in velden of weilanden, broeden deze eieren uit en als het koud wordt in Nederland gaan ze weer naar een ander land. Weidevogels spotten is dus een activiteit voor het voorjaar en de zomer. Vergeet niet om een verrekijker mee te nemen. De meeste vogels zijn schuw, zeker als ze aan het broeden zijn. Kijk dus van een afstandje naar de vogels en stoor ze verder niet.

Vogelgids

Je vindt verschillende soorten weidevogels in Nederland. Sommige vogels zoals wilde eenden kom je overal tegen en andere soorten zijn een stuk zeldzamer. Vooral door de modernisering in de landbouw is het aantal weidevogels sinds de jaren ’50 flink afgenomen. Veel boeren hebben de waterstand van hun weilanden verlaagd, zodat zwarte tractoren niet weg zakken op het land en ze maaien hun land vroeger in het voorjaar dan voorheen. Dat heeft het leefgebied van weidevogels verslechterd, maar toch vind je hier en daar nog weidevogels. Let tijdens je wandeling of fietstocht goed op en wellicht kun je wel een of twee van de volgende soorten weidevogels spotten.
Kemphaan

Kemphaan

Kemphanen zijn te herkennen aan hun lange, een beetje gebogen snavel. De mannetjes hebben in het voorjaar vaak oranjegekleurde veren in de buurt van hun hals en ze kunnen een mooie kraag opzetten. De vrouwtjes hebben schutkleuren. Weet je deze weidevogel te spotten, dan ben je een echte geluksvogel. Er zijn jaarlijks namelijk minder dan honderd broedende paartjes te vinden in Nederland en dat aantal neemt steeds verder af. Je vindt kemphanen tegenwoordig vooral in beschermde reservaten, waar het erg rustig is.
Kievit

Kievit

De kievit is een vaker geziene gast in weidegebieden. Deze vogel herken je aan het zwart-witte verenkleed en de opvallende kuif. De broedende paartjes komen meestal in februari naar Nederland en ze gaan pas weer weg als het gaat vriezen in het najaar. In Nederland broeden er jaarlijks ruim 200.000 paartjes. Ze maken hun nesten op kale akkers of weilanden met kort gras en verder stellen zij niet zoveel eisen aan hun broedgebied, zolang er maar genoeg wormen te vinden zijn. 
 Wulp

Wulp

De wulp is de grootste weidevogel die je in Nederland tegen kunt komen. Aan de grootte kun je de vogel natuurlijk herkennen, maar daarnaast heeft de wulp een extreem lange, gebogen snavel. Het verenkleed van de wulp bestaat uit schutkleuren. Jaarlijks broeden er zo’n 6500 paartjes in Nederland. Als de lage temperatuur in ons koude kikkerlandje de wulp niet meer aanstaat, dan trekt de wulp verder naar de kustgebieden van Europa en Afrika.
Grutto

Grutto

Bijna alle grutto’s die in Noordwest-Europa leven, kiezen Nederland ieder jaar weer als land om in te broeden. Er broeden jaarlijks ongeveer 40.000 paartjes in Nederland, maar dat aantal neemt fors af. Deze weidevogels broeden alleen op drassige gronden met lang gras. Tegenwoordig maaien boeren hun land steeds vaker vroeg in het voorjaar en daardoor is er minder land met lang gras beschikbaar voor de grutto. Het is dan ook niet verrassend dat het niet zo goed gaat met deze vogelsoort. Je kunt deze vogelsoort herkennen aan de lange kaarsrechte snavel. Deze vogels leven van februari tot en met juni in Nederland en de rest van het jaar leven ze in Afrika.
Scholekster

Scholekster

Rond het jaar 2000 broedden er jaarlijks ongeveer 100.000 scholekster paartjes in Nederland. Sindsdien is het aantal scholeksters flink afgenomen door voedselschaarste in de Waddenzee. Hoeveel scholeksters er zijn overgebleven is onduidelijk. Deze vogels kun je herkennen aan hun rode snavel en hun rozerode poten. Ze broeden op kale akkers en weilanden met kort gras. In de winter verblijven scholeksters langs de kust van de Waddenzee en in Zeeland. Deze weidevogels verlaten Nederland dus niet tijdens de koudere maanden. 
Watersnip

Watersnip

In Nederland broeden er ieder jaar ongeveer 1400 paartjes van de watersnip. Deze vogels zijn moeilijk te spotten, omdat ze schutkleuren hebben en zich nooit op landbouwgronden of weilanden laten zien. Je zult dus goed moeten speuren om deze weidevogel te kunnen spotten. Ze kiezen broedplekken uit op vochtige plaatsen en langs het water.
Tekst: Linda Milder