In Etersheim vlakbij Oosthuizen, werd in maart 2013 Het Schooltje van Dik Trom geopend. Niet lang daarna werd het gebied waarin het staat tot Land van Dik Trom uitgeroepen. Toch heeft Dik Trom hier nooit gewoond. Hoe zit dat eigenlijk?
Wie ooit de boeken over Dik Trom las én over een klein beetje fantasie beschikt, zal weinig moeite hoeven doen om de dikke schavuit rond te zien struinen in de omgeving die in 2013 naar hem werd vernoemd. De polder, de vaarten, de slootjes, ja, zelfs de molen in de verte: ze komen allemaal overeen met de omgeving waar Dik Trom opgroeide. En ‘t is hier dan wel een watermolen in plaats van een graanmolen, maar een kniesoor die daar op let. Toch was het niet Etersheim maar Hoofddorp waar de verhalen rondom dit stoute ventje gesitueerd waren. Maar Hoofddorp lijkt tegenwoordig in niets meer op de mooie ongerepte plek waar Dik zijn gang kon gaan. Dit in tegenstelling tot Etersheim, waar het landschap er nog immer bij ligt alsof het 1900 was. Ja, zelfs het schooltje van weleer staat er nog, alsof de leerlingen er gisteren vertrokken. En juist dit schooltje is de plek die Dik Trom aan dit gebied verbindt. Want hier was het waar zijn geestelijke vader C. Joh. Kieviet in 1890 in zijn vrije avonduren de eerste humoristische verhalen over deze ondeugende maar goudeerlijke jongen optekende. Overdag gaf hij er les, in een lokaaltje gevuld met kinderen van 6 tot 14 jaar. En hij las er voor uit eigen werk. Benieuwd of de avonturen van zijn denkbeeldige held zouden aanslaan. Er moest vooral gelachen worden anders was het niet goed. En gelachen werd er, want menig kind herkende zich in de schavuitenstreken van Dik Trom. De uitgevers uit die tijd reageerden echter iets minder enthousiast. Ze vonden de verhalen over al dat kattenkwaad vanuit moreel oogpunt verwerpelijk. En daarmee legden ze de vinger precies op de zere plek: Dik Trom was Kieviets stil protest tegen onechte brave kinderen die destijds in boeken als voorbeeld werden gesteld. Na een jarenlange zoektocht waagde uitgeverij Kluitman in 1891 een kans. En die zal daar nimmer spijt van hebben gehad, want tot op de dag van vandaag groeien hele volksstammen op met Dik Trom.

Het schooltje

In tegenstelling tot de Dik Trom-boeken van Kieviet verging het zijn schoolgebouw door de jaren heen wat minder goed. Want hoewel het nu lijkt alsof de kinderen er zojuist nog les hadden, heeft het heel wat doorstaan. Zo werd het vlak voor de oorlog in 1940 verkocht en deed het jaren dienst als opslagplaats voor respectievelijk een veehouder en een transportbedrijf. In 2007 stond er nog slechts een bouwval en dus vroeg de toenmalige eigenaar een sloopvergunning aan. Maar omdat het hier een zeldzaam schoolgebouw met één lokaaltje en belendende onderwijzerswoning betrof, kwam er meteen weerstand. Architecten, wethouders, Monumentenzorg, Stadsherstel en een hele karrevracht vrijwilligers zetten zich in voor behoud van dit bijzondere gebouwtje. En met succes, want in maart 2013 werd Het Schooltje van Dik Trom officieel geopend. Binnen tref je nu een nostalgisch klaslokaal aan zoals dat er rond 1900 uit moet hebben gezien. Compleet met oude bankjes, inktpotten, inktlapjes, kroontjespennen, gaslampen en een oude potkachel. Én een kast met wel 1500 oude kinderboeken. Want niet alleen heeft het gebouw historische waarde, het schooltje dient tevens als kinderboekenmuseum.

Dit verhaal kwam tot stand op uitnodiging van Bureau Toerisme Laag Holland.